Presenteren: “oei, eng”, “kan ik dat wel”, “houd ik de rode draad wel vast?”, “wat als ze moeilijke vragen stellen”, “op van de zenuwen”,  kortom een presentatie geven is voor velen een nachtmerrie.
Wat maakt presenteren nu zo eng?
Faalangst, oftewel, het moet perfect zijn. Niet geloven in je eigen kracht. Wat heb ik nu te vertellen. Anderen zijn vast slimmer dan ik. Iedereen kijkt naar me.
Dit zijn een paar van de overtuigingen die ik regelmatig tegen kom als ik presentatietrainingen geef.
Gedachten over het zelf en de anderen, die zenuwen en faalangst bewerkstelligen en meestal niet eens waar zijn. Spoken in het hoofd.
Mijn eerste taak is dan ook om te helpen acceptatie voor jouw eigenheid te vinden. Vertrouwen in je eigen kunnen en kennis.
Een presentatietraining is daarom ook heel effectief in een groep om elkaar te stimuleren er te mogen zijn en elkaars kwaliteiten te benoemen. Bovendien is het meteen een spannende kennismaking met “aller ogen gericht op mij”.
Schrijf alle spoken in je hoofd op en bedenk wat je kunt doen om ze te verdrijven, en wat je kunt doen om ze los te laten.
* De rode vlekken in je hals kun je bedekken met een sjaaltje, of denken:  Nou en, er zijn meer mensen die dat hebben, het hoort gewoon bij mij.
* Maak je je druk over waar je je handen moet laten? Maak een keuze en ga van nu af oefenen door dagelijks een paar keer bewust te zijn waar je je handen laat. Probeer eens om je armen langs je lichaam te laten hangen. In het begin voelt het vreemd en langzamerhand zal het gewoner voelen.
Zo verdrijf je stuk voor stuk de spoken in je hoofd.

Het tweede spook is het ongeloof in kennis.  Hoe vreemd ook, maar velen gaan een presentatie onvoldoende voorbereid in en het spook van de “rode draad’” en “onvoldoende kennis” dient zich in volle hevigheid aan.
Bereid je goed voor. Schrijf de inhoud helemaal uit (in een volgend artikel meer over indeling), lees het over, deel de tekst logischer in, lees de tekst hardop, maak kleine kaartjes met de hoofdpunten en oefen hardop aan de hand van de kaartjes, net zo lang tot je de hele draad heb verteld. En je hebt weer een spook verdreven.
Oefen met een ander en vraag feedback.

Een presentatie maak je niet de avond vantevoren.
Een presentatie van een half uur, zul je minstens 3x een uur geoefend moeten hebben.
Plan de tijd dan ook goed in. En oefen, oefen en oefen tot je je zeker van jezelf voelt.
Vraag op je werk om oefenmogelijkheden. Begin niet meteen met het allermoeilijkste, een uur voor een grote zaal. Maar doe eerst een presentatie voor een klein groepje, voor je collega’s, of op een feestje.
Zorg voor jezelf, zorg voor een zeker gevoel, want tijdens de presentatie heb je je aandacht nodig voor de inhoud en de zaal.

Gesproken visitekaartje in 20 seconden.

Wellicht heb je wel  eens meegemaakt dat je onverwachts in een korte tijd moest vertellen wat je doet en waar je werkt? Dat kan op ieder willekeurig moment plotseling gebeuren en juist dan vind je de juiste woorden niet. Daar is een “prikkelende presentatie” voor nodig.

Wat is een elevatorpitch?
De  “elevatorpitch” is een korte persoonlijke presentatie van jou en jouw werk.
In deze  liftpresentatie heb je  20 seconden de tijd om jezelf, je werk, product of bedrijf te presenteren, tussen de 1^e en de 10^e verdieping.
Het is een compacte, duidelijke beschrijving van je werkzaamheden en waarden met passie gebracht.

Waarom een elevatorpitch?
Het belang van een korte persoonlijke presentatie is dat je helder, met passie en overtuigend kunt vertellen wat jij voor de ander kunt betekenen.  Een presentatie voorbereiden is handig omdat je dan de woorden die belangrijk voor je zijn, paraat hebt. Als jij jouw teksten goed hebt voorbereid, heb je voldoende bagage om telkens weer de goede woorden te vinden en kun je aandacht houden voor je gesprekspartner.

Schrijf een eigen elevatorpitch (60 woorden)
Als je de tekst af hebt kun je hem aan anderen voorleggen. Plaats bijv. je tekst onder ‘summary’ op je LinkedIn profiel en vraag je netwerk om feed-back op je tekst. Waar sta je voor? Een goede tekst schrijven, is het startpunt. In 60 woorden vertel  je wat je doet , voor wie je dat doet, wat de waarde ervan voor de ander is en wat jij belangrijk vindt. Je kunt de inhoud van je ‘sprekende visitekaartje’ als volgt opbouwen:

• Naam en beroep.
• Leg je beroep uit in termen voor de klant. Wat kun jij betekenen voor de klant?
• Waarmee  help jij de ander?
• Wat is bijzonder aan jou?
• Wat zijn persoonlijke waarden van jou?
• Authenticiteit. Wees oprecht.
• Gebruik woorden die de ander begrijpt.
• Kort en krachtig.
• Begin of eindig met een vraag.
• Vervang Engelse woorden door Nederlandse.
• Spreek in de actieve vorm: Ik wil  i.p.v. ik zou willen.
• Eventueel een kort voorbeeld van wat jij doet.
• Wat ik goed kan is…
• Ik geniet daarvan omdat…
• Ik doe dat graag voor:

Als je tekst klaar is, kun je het aan anderen voorleggen. Wat ook kan is je tekst plaatsen onder ‘summary’ op je LinkedIn profiel en binnen je netwerk vragen hoe de tekst overkomt.

Voorbeeld van een geschreven elevatorpitch
Ik ben Karen de Vries. Als trainingsactrice en presentatie-coach help ik anderen om effectief te communiceren en presenteren. Non-verbaal en verbaal, in gesprekken en voor een groot publiek.
Ik hou ervan om samen te werken. Ik geniet van ontdekken, leren, ervaren en doen.
Met mijn enthousiasme inspireer ik anderen om helder en krachtig te communiceren.

Jezelf natuurlijk presenteren
Mijn aandacht gaat vooral uit naar de persoonlijke kant van de presentatie en de manier waarop: houding, beweging, stem, overdracht en contact.  Een persoonlijke presentatie vraagt immers lef, authenticiteit, creativiteit en aandacht.
Tips die ik in de workshop heb gegeven, zijn:

• Houding: energiek, rechtop, met plezier.
• Sta op 2 benen voor voldoende stevigheid.
• Laat je handen vrij, zodat ze mee kunnen bewegen op de gesproken tekst.
• Spreek duidelijk en kijk of de ander je begrijpt.
• Luister actief naar de ander en laat dat merken door te knikken, te hummen enz.

Gebruik van de elevatorpitch in de praktijk

Deze korte presentatie is heel geschikt voor conferenties, recepties en andere  ontmoetingen.  Afhankelijk van de bijeenkomst kun je ook een langere presentatie voorbereiden. Deze persoonlijke presentatie verandert telkens, omdat jij jezelf ontwikkelt en omdat jouw contacten steeds verschillend zijn. Op een verjaardagsfeestje zul je andere woorden gebruiken dan tussen vakgenoten. Schrijf verschillende teksten voor verschillende doelgroepen en pas ze telkens aan. Houd de presentatie levend, met elke keer een passend voorbeeld.
Oefen de teksten en laat ze dan weer los.Niets is dodelijker dan een opgezegd verhaal. Je verliest dan het contact met je gesprekspartner.

Workshop
Ik gaf bij FNV professionals de workshop “Elevatorpitch” op 26 november 2009.
FNV Professionals

Veel plezier met jouw prikkelende presentatie.

Karen de Vries

De video’s zijn opgenomen door Gerben van Dijk, Adviseur Communicatie FNV Bondgenoten en geplaatst op : [http://www.youtube.com/user/fnvprofessionals]

Nu kan ik alleen wat betekenen voor diegene die in de training zit, voor diegene die gemotiveerd is om te onderzoeken en te leren.

Alles passeert in de training, klanttypen, kernkwaliteiten,  roos van leary, basis gespreksvaardigheden, overtuigingen en nog veel meer.
Daarna komt het moment waarop de cursisten, in dit geval de communicatieadviseurs een leervraag mogen oefenen met mij.

In de intake hoor ik al waar het probleem zit. Ik stel een vraag en er komt geen antwoord op de vraag, wel een heel verhaal met achtergronden.
Ik luister daar nieuwsgierig naar, want de manier van spreken en het feit dat er een eigen verhaal komt vertellen mij al heel veel over de manier van communiceren en de werkelijke leervraag. De vraag achter de vraag. Dat geeft mij handvatten om door te vragen, om het gesprek weer te structureren, om feed-back te geven. Zo kom ik al snel tot de kern. De kern die geoefend kan worden.

Verbazingwekkend komt dat heel vaak neer op het stellen van vragen. Een adviseur denkt vaak dat zij meteen met de meest prachtige oplossingen moet komen, zonder dat zij beseft dat zij het probleem van de klant nog helemaal niet precies kent.

Dus we gaan aan de slag met vragen stellen en echte nieuwsgierigheid naar de kern van de vraag/probleem/drijfveer. Hoe moeilijk blijkt het dan om zonder aannames vragen te stellen, om echt nieuwsgierig te zijn, om door te vragen, om het eigen referentiekader los te laten.
Kortom, ik noem dat oversteken. Dat betekent achterhalen wat belangrijk is voor de ander, zodat je als adviseur je expertise kunt tonen door op de kernvraag een oplossing te bieden.
Stel vragen als: Wat vind jij belangrijk? Wanneer is het project voor jou succesvol? Waar droom jij van?
Dan ontstaat er samenwerking.  Samen zoek je naar het beste. De trechter wordt een piramide. En de top is de beste uitkomst, die jullie samen hebben bedacht.
Het maakt je succesvoller en het maakt dat je meer plezier in je werk hebt.

Vandaag heb ik weer blikken geopend en ik geloof dat het stellen van vragen vanuit het referentiekader van de klant voldoende is geoefend en uitgediept om het in het “echt” te gaan doen. Veel succes dames!
Ik heb vandaag mijn bijdrage geleverd aan een heldere en plezierige communicatie.

(Met dank aan Tessa Faber:  http://www.makingsense-coaching.nl/voor het woord: blikopener
Dank aan de trainer Hugo Dittmar voor de samenwerking: http://www.houthofftrainingen.nl/Informatie/medewerkers/hugo.htm
Dank aan de opdrachtgever Van der Hilst Communicatie:  http://www.hilst.nl/)